Juridische aspecten verkoop onderneming

Een verkoopproces kent verschillende fasen. De doorlooptijd in mijn praktijk is gemiddeld een maand of 6. In het koopproces is er een aantal hoofdfases in het juridische proces:

onderhandelingen;
geheimhoudingsverklaring;
opstellen intentieovereenkomst;
DDO-onderzoek;
koopovereenkomst.

Wat is een intentieovereenkomst?

Een intentieovereenkomst (of Letter of Intent (LOI) of Memorandum of Understanding (MOU)) wordt opgesteld om de uitgangspunten helder te krijgen omtrent de mogelijke koop / verkoop van de onderneming. In de overeenkomst staan de prijs, voorwaarden, tijdspad, etc. Na de LOI volgt het boekenonderzoek (due diligence onderzoek) waarna dit wordt besproken. Als laatste wordt dan de definitieve koop- / verkoopovereenkomst opgesteld (en de leveringsakte).

Elementen koopovereenkomst

De koopovereenkomst is het belangrijkste element van het proces, hierin staat onder meer:

koopprijs;
garanties;
vrijwaringen;
waarborgsommen;
geschillenregeling;
concurrentiebeding.

Schakel voor dit document een advocaat of fiscaal jurist in. Een voorbeeld activa-overeenkomst treft u hier aan.

Wat is een aandelentransactie?

Bij een verkoop van aandelen of een aandelentransactie wordt de B.V. / N.V. verkocht door de eigenaar (meestal een B.V.). Door de verkoop wordt het gehele bedrijf inclusief alle lusten, lasten en risico's verkocht. Ook alle verplichtingen en aansprakelijkheden gaan over naar de koper. Aan een aandelentransactie zitten meestal (onbekende) risico's en aansprakelijkheden.

Voordelen aandelentransactie

De aandelentransactie kent een aantal voordelen maar ook nadelen. De belangrijkste voordelen zijn:

lagere koopprijs en / of financiering;
geen vennootschapsbelasting als B.V. wordt verkocht;
verkoper is bevrijd van alle verplichtingen en aansprakelijkheden;
eenvoudige uitwerking van de transactie.

Belangrijkste nadeel is het risico aan de kant van de koper (deze is vaak onduidelijk en niet volledig bekend).

Wat is een activa / passiva-transactie?

Bij een zogenaamde activa / passiva-transactie worden bepaalde activa (inventaris, goodwill, voorrraad, debiteuren, etc.) verkocht en gaan ook bepaalde passiva (bank, leasing, crediteuren) over naar de koper. De koper neemt verdere verplichtingen niet over. Werknemers die met de werkzaamheden samenhangen moeten meestal wel worden overgenomen. Bij een activa / passiva-transactie moet de verkoper meestal direct met de Belastingdienst afrekenen over aanwezige stille reserves en goodwill.

Voordelen activa-overeenkomst

Bij een verkoop kunnen de aandelen in een B.V. of N.V. worden verkocht, maar ook de hierin opgenomen activa / passiva. De voordelen van een activa / passiva-overeenkomst zijn:

Koper kan de goodwill activeren en afschrijven (in 10 jaar), dit zal een belastingvoordeel opleveren als hij winst maakt.
Koper neemt de onbekende risico's niet over.
Koper kan een selectie maken van wat hij wil overnemen.
Transactie gaat sneller.
Koopprijs is meestal hoger, dit omdat de B.V. meestal direct moet afrekenen over de boekwinst.